«دیالوگ» اثری است که با جسارتی کمنظیر، بنیانهایِ فکریِ تمدنِ بشری یعنی آموزههایِ مذهبی و مرزبندیهایِ گونهپرستانه را به چالش میکشد. مسئلهی مرکزیِ اثر، نقدِ تضادِ عمیق میانِ ادعایِ رحمانیتِ الهیاتی و فرامینِ خشنِ شریعت است که همواره توجیهگرِ خشونت بودهاند. نویسنده با واسازیِ آرکتایپهایِ «دیا» (وجدانِ بیدار) و «لوگ» (جزماندیشی)، استدلال میکند که تا زمانی که «انسان» خود را «اشرف» بر سایرِ جانداران (جان) بداند، رهایی از استبداد و قساوت ناممکن است. کتاب، جایگزینیِ ایمانِ منفعل به قدرتِ ماورایی را با مسئولیتِ آگاهانه نسبت به تمامیِ زیستمندانِ هستی پیشنهاد میدهد.
ساختارِ رواییِ اثر، سیرِ یک مناظرهیِ بنیادین است که از مواجههیِ اخلاقی با یک حیوانِ آسیبدیده آغاز شده و به واسازیِ الهیاتِ خشونت و ساختارِ سکوتِ تودهها میانجامد. شهسواری با بهرهگیری از نمادهایِ «خطکش» (برایِ تفکیکِ مصنوعی) و «کیمیاگران» (توجیهگرانِ مذهبی)، نشان میدهد که چگونه جزماندیشی با بازیهایِ زبانی، زشتیِ سرکوب را میپوشاند. کتاب، دعوتی است برایِ عبور از جزماندیشیهایِ موروثی و استقرارِ «قانونِ نفیِ آزار» به مثابهیِ یگانه سنگمحکِ اخلاق؛ فراخوانی برایِ کسانی که آمادهاند با کنار نهادنِ تئوکراسیِ خشونت، به «دیالوگِ رهاییبخش» بپیوندند.
در راستایِ دکترینِ «جانگرایی» و نشرِ سبز، «دیالوگ» کاملاً به صورتِ دیجیتال و متنباز عرضه شده است. نویسنده با نفیِ کاملِ چاپِ کاغذی، این اثر را به ابزاری برایِ حفظِ زیستبوم بدل کرده است تا در هیچ فرآیندی، جانی (حتی گیاه) آزار نبیند. «دیالوگ» مانیفستی است برایِ کسانی که میخواهند با برابریبخشی به تمامِ «جانها»، مرزهایِ مسمومِ میانِ همکیش و بیگانه را فروریخته و جهانی بر پایهیِ «گیاهخواریِ اخلاقی» و مسئولیتِ فردی بنا کنند.
